Khi tư duy 6 mũ sắc tiếp cận lĩnh vực báo chí

“6 Thinking Hats” (tiếng Việt là “Tư duy 6 mũ”) là một phương pháp tư duy hiệu quả, giúp người đọc đánh giá sự việc từ nhiều góc nhìn để đưa ra quyết định tốt hơn.

Nắm bắt được lối tư duy đó, để hướng tới người đọc là các doanh nhân, doanh nghiệp, 6 mũ tư duy đã được Trends Việt Nam-một trang báo tiên phong cho giới kinh doanh- ứng dụng, trở thành phong cách và đặc điểm nổi bật trong cách tổ chức và đưa tin.

Mỗi chuyên mục được đặc trưng bởi một mũ sắc khác nhau, tập trung vào những giá trị đưa tin riêng biệt.

Tìm hiểu thêm về 6 mũ tư duy qua bài viết của Trends Việt Nam tại đây.

Bài viết này tập trung vào phân tích đặc điểm báo chí của lối tư duy theo mũ đen.

Mũ đen: Những nội dung khơi mào cạm bẫy tiềm ẩn

Màu đen là màu của sự u ám và cạm bẫy tiềm ẩn.

Người có suy nghĩ và lập luận theo Mũ đen là người thận trọng, cảnh giác, đa nghi khi lập luận các vấn đề, do đó thường đề cập tư duy phân tích đa chiều, phản biện, hoài nghi, tập trung vào xác định rủi ro.

null
Tư duy mũ đen mang đậm sắc thái u ám và cạm bẫy tiềm ẩn.
Khi thành lập chuyên mục theo mũ này, Trends Việt Nam hướng đến dự báo các vấn đề rủi ro, chỉ ra các khó khăn, thách thức, những điểm đáng lưu ý giúp quyết định sáng suốt và đưa ra các kế hoạch dự phòng để đối ứng.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng Mũ đen không bao hàm hoàn toàn các ý nghĩa tiêu cực mà là đưa ra các góc nhìn khác, xem xét các khía cạnh khác một cách đa chiều và toàn diện hơn.

Đặc điểm báo chí Mũ đen

Không giống Mũ trắng-nơi sự thật được phơi bày, Mũ đỏ-nơi cảm xúc được lên tiếng, Mũ vàng-nơi sự lạc quan lên ngôi, Mũ xanh lục-nơi sáng tạo và đổi mới dẫn lối, hay Mũ xanh lam-nơi vấn đề được tổng kết và kết thúc, Mũ đen mới chính là mũ đôi khi có giá trị nhất, thậm chí giúp cho các nhà lãnh đạo tránh được những sai lầm không đáng có.

Giá trị nội dung Mũ đen: Nhìn nhận vấn đề tiêu cực theo cách tích cực để đối phó

Dù mang sắc thái huyền bí và u tối, Mũ đen không hàm ý tiêu cực mà nhìn vấn đề tiêu cực một cách tích cực để đối phó.

null
Tư duy mũ đen lập luận và phân tích những điều tiêu cực để dẫn dắt hành động tích cực.
Ở Mũ đen, nội dung đưa tin chủ yếu xoay quanh 4 khía cạnh là “Caution” (Cảnh giác), “Mistake” (Sai lầm), “Challenges” (Thách thức), và “Risks” (Rủi ro).

Cụ thể, chuyên mục nhắm vào các nhiệm vụ chính, bao gồm:

Một là, Mũ đen chỉ ra mặt trái, điểm mù, hạn chế, điểm yếu, rào cản, trở lực của vấn đề.

null
Tư duy mũ đen đề cao tính đúng đắn của vấn đề bằng việc thẳng thắn chỉ ra sai lầm và hạn chế của vấn đề.
Hai là, Mũ đen suy nghĩ cẩn trọng, phân tích mạo hiểm, đưa ra lý do logic, phê phán bình luận và phản biện.

null
Tư duy mũ đen hướng đến phân tích và bình luận logic, toàn diện vấn đề.
Ba là, Mũ đen tiên đoán hậu quả, phản ánh chiêu trò, hé lộ sự thật, điều tra sự thật, xem xét lại điểm tích cực và tìm kiếm những khía cạnh khác.

null
Tư duy mũ đen “soi đường” cho dòng suy nghĩ tích cực giữa vô vàn điều tiêu cực bao trùm.

Chính nhờ những yếu tố này, người đọc có thể tránh khỏi các quyết định vội vàng và thay vào đó là sự nhìn nhận đa chiều, lên phương án dự phòng để tránh sự cố tương lai.

Mũ đen khá “kén” người đọc bởi định vị độc giả khác lạ

Với định vị là một chuyên mục “bới lông tìm vết”, Mũ đen đánh vào yếu tố “những điều tiêu cực tiềm tàng”.

Do đó, không phải đối tượng độc giả nào cũng ưu ái mũ đen từ lần đầu tiên tiếp xúc, đặc biệt là giới sáng tạo thường không thích mũ đen.

Ngược lại, những người yêu thích phương pháp lập luận đa chiều và nhìn vào mặt trái của vấn đề để giải quyết lại vô cùng hứng thú với chuyên mục này.

Họ chính là: nhà quản lý, giám sát, người lập kế hoạch, người ra quyết định, nhà quản trị rủi ro, luật sư, người ban hành chính sách, v.v.

Trước khi đưa ra các quyết định quan trọng hoặc chưa chắc chắn về mọi thứ mũ đen sẽ là “cố vấn” hữu ích cho các đối tượng người đọc kể trên.

null
Tư duy mũ đen là “cố vấn” cần thiết trước mỗi quyết định quan trọng của độc giả giới kinh doanh.
Dù vậy, một điều vô cùng quan trọng khi tiếp cận lối tư duy này là: không nên để mũ đen là điểm khởi đầu.

Sự khởi đầu luôn cần một nguồn năng lượng tích cực và tươi mới, mũ sắc đen sẽ ít nhiều ảnh hưởng đến dòng suy nghĩ và tạo cảm giác bí bách.

Đó cũng là lý do Trends Việt Nam không sắp xếp Mũ đen ở vị trí đầu tiên trong hệ thống chuyên mục.

null
Chuyên mục mũ đen không nên là khởi đầu đối với trải nghiệm xem tin của độc giả tại Trends Việt Nam.

Lời kết

Việc ứng dụng của Mũ đen trong hệ thống trang tin của Trends Việt Nam đã giúp người đọc định hướng nội dung theo góc nhìn toàn diện và đa chiều hơn.

Độc giả giới kinh doanh với tư tưởng mũ đen sẽ là người nhìn nhận mọi thứ với ánh mắt phê phán. Họ rất mạnh trong việc xác định các rủi ro có thể xảy ra.

Mũ đen luôn cần thiết trong quá trình lập kế hoạch bởi nó giúp kế hoạch trở nên mạnh mẽ hơn bằng cách xác định những cạm bẫy tiềm ẩn.